Ang Alaalang Hindi Gumuguho: 35 Taon Pagkatapos ng Lindol ng 1990
ni Faustino Dar
Baguio City (July 16, 1990) | Tatlumpu’t limang taon na ang nakalipas mula nang yanigin ng isang malakas na lindol ang Baguio City. Ang dating masiglang lungsod, puno ng mga ngiti at kulay, ay biglang napuno ng ingay ng gumuguho na mga gusali, hiyawan ng takot, at katahimikan pagkatapos. Ang lindol na may lakas na 7.8 magnitude ay nag-iwan ng malalim na sugat—hindi lamang sa lupa kundi pati sa puso ng bawat nakaranas nito.
Si Lolo Faustino, retired government employee, ay nakaupo sa harap ng bintana ng kanyang bahay sa Aurora Hill. Sa kanyang kamay ay hawak ang isang lumang larawan, isang litrato ng Baguio Cathedral na bahagi na lamang ng nakaraan. “Noong Hulyo 16, 1990, akala namin ay katapusan na,” bulong niya habang tinitigan ang mga bata sa labas na naglalaro nang masaya. “Pero tingnan mo ngayon… buhay na buhay pa rin ang Baguio.”
Nang sumiklab ang lindol noong 4:26 PM, walang nakahanda. Ang mga gusali tulad ng Hyatt Terraces Plaza ay gumuho, nagbaon sa daan-daang katao. Mga kalsada ay nabiyak, mga tulay nawasak, at ang komunikasyon ay naputol. Sa loob ng ilang araw, ang Baguio ay naging isla—walang kuryente, walang tubig, at puno ng pag-asa at pangamba.
Ngunit sa gitna ng trahedya, sumikat ang katapangan ng mga tao. Ang mga rescue team, kasama ang mga ordinaryong mamamayan, ay naghukay gamit ang kanilang mga kamay upang iligtas ang mga nabubuhay pa sa mga guho. Ang bayanihan ay naging sandigan ng lungsod.
Sa loob ng mga sumunod na taon, unti-unting bumangon ang Baguio. Ang mga nasirang gusali ay ipinatayo muli, ngunit hindi kailanman nakalimutan ang mga aral ng nakaraan. Mas matibay na mga kodigo sa konstruksyon ang ipinatupad upang masiguro ang kaligtasan ng lahat.
Ngayong ika-35 anibersaryo ng trahedya, ginunita natin ang araw na iyon kasama ng mga survivor, tulad ni Lolo Faustino, ay nagbahagi ng kanilang mga kuwento sa mga kabataan. “Hindi natin dapat kalimutan,” sabi niya. “Dahil sa bawat pagyanig ng lupa, natututo tayong maging matatag.”
Sa panahon ngayon kung saan madalas ang mga sakuna—mga lindol, pandemya, at krisis—ang kuwento ng Baguio noong 1990 ay nagpapaalala: Ang katatagan ay nasa puso ng komunidad. Ang pagtutulungan at pagmamalasakit sa isa’t isa ang siyang nagbibigay-lakas upang harapin ang anumang pagsubok.
At habang nagtutugtog ang kampana ng Baguio Cathedral sa araw na ito, tila ba ito’y bumabati: “Nandito pa tayo. Patuloy tayong lumalaban.”
[Ang kwentong ito ay alay sa mga biktima at bayani ng lindol noong Hulyo 16, 1990. Sa ika-35 taon ng trahedya, ang alaala nila ay mananatiling buhay sa puso ng Baguio.]
